Article on other languages:
- Benzilsäureester
- 3-Quinuclidinyl_benzilate
- 3-quinuclidinyl_benzilate
- 3-キヌクリジニルベンジラート
- Хинуклидил-3-бензилат
- BZ-gas
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
| 3-Chinuklidynobenzylan | ||||||||||
|
||||||||||
| Ogólne informacje | ||||||||||
| Nomenklatura systematyczna (IUPAC): | ||||||||||
| (difenylo)hydroksyetanian 1-azabicyklo[2.2.2]okt-2-ylu | ||||||||||
| Inne nazwy | BZ | |||||||||
| Wzór sumaryczny | C21H23NO3 | |||||||||
| Masa molowa | 337,412 g/mol | |||||||||
| Wygląd | bezbarwne kryształy | |||||||||
| Identyfikacja | ||||||||||
| Numer CAS | 6581-06-2 | |||||||||
| PubChem | ||||||||||
|
||||||||||
| Niebezpieczeństwa | ||||||||||
 |
||||||||||
| Klasyfikacja UE | Treść oznaczeń: Xn - szkodliwy |
|||||||||
| Zwroty ryzyka | R: 22 | |||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą warunków standardowych (25°C, 1000 hPa) |
||||||||||
3-Chinuklidynobenzylan (BZ) – organiczny związek chemiczny używany w charakterze bojowego środka trującego przez USA w wojnie w Wietnamie.
Oznaczenia wojskowe: NATO - BZ, Irak - Agent 15 (prawdopodobnie).
Spis treści |
Właściwości fizyczne
Jest bezwonną substancją krystaliczną barwy białej o temperaturze topnienia 462-463 K (189-190°C) i wrzenia 595 K (322°C).
Właściwości chemiczne
Rozpuszcza się w rozpuszczalnikach organicznych (DMSO, glikol propylowy). Z kwasami tworzy sole o zbliżonej toksyczności, dobrze rozpuszczalne w wodzie. Hydrolizuje w roztworach alkalicznych. Jest odporny na podwyższoną temperaturę. Pozostaje przez długi czas w glebie i wodzie oraz na wielu powierzchniach.
Działanie toksyczne
Objawy toksycznego działania występują po ok. 1 h i nasilając się trwają od kilku do kilkudziesięciu godzin, w zależności od wchłoniętej dawki. Są charakterystyczne dla wszystkich benzylanów i fenyloglikolanów. Początkowo są to: suchość w gardle, rozszerzenie źrenic, osłabienie mięśni i wzmożone tętno. Po ok. 1 h następuje rozstrój psychiczny. Silnym halucynacjom towarzyszą zaburzenia mowy, utrata zdolności koncentracji i orientacji w czasie i przestrzeni. Intensywne halucynacje (wzrokowe, dotykowe i słuchowe) zupełnie wyłączają człowieka z otaczającej go rzeczywistości powodując urojone złudzenia i wyobrażenia. Stan ten przypomina schizofrenię. Inhalacyjna dawka halucynogenna wynosi 2 mg dla człowieka. Inhalacyjna dawka obezwładniająca wynosi 110 mg*min*m³. Dawka śmiertelna jest bardzo wysoka (ok 200 000 mg*min*m³) jednak BZ może być groźny dla dzieci, chorych (szczególnie na serce) i starszych osób w dużo mniejszych stężeniach.
Zastosowanie
Odporność termiczna BZ pozwala stosować go w mieszankach termosublimacyjnych i amunicji chemicznej. Jego sole mogą być używane w charakterze dywersyjnych bojowych środków trujących.
Od 1961 jest etatowym bojowym środkiem trującym armii amerykańskiej. Prawdopodobnie w okresie rządów Saddama Husaina był na wyposażeniu armii irackiej.
Zobacz też
Źródła
- "1000 słów o chemii i broni chemicznej". Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1987.
- http://www.zarc.com/english/chemical/agentbz.html
Atropina • Benzydamina • BZ • Cyklizyna • Difenhydramina • Dimenhydrynat • Hioscyjamina • Oksybutynina • Prometazyna • Skopolamina
