Bluszczyk kurdybanek

Article on other languages:

del.icio.us del.icio.us
Digg Digg
Furl Furl
Reddit Reddit
Rojo Rojo
Add to OnlyWire
Bluszczyk kurdybanek
Systematyka wg Reveala
Domena jądrowce
Królestwo rośliny
Podkrólestwo naczyniowe
Nadgromada nasienne
Gromada okrytonasienne
Klasa Rosopsida
Rząd jasnotowce
Rodzina jasnotowate
Rodzaj bluszczyk
Gatunek bluszczyk kurdybanek
Nazwa systematyczna
Glechoma hederacea L.
Synonimy
Nepeta glechoma (Benth.)
Nepeta hederacea (L.)Trevir.
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons
Gatunek leczniczy
Kwiaty

Bluszczyk kurdybanek (Glechoma hederacea L.), zwany też zwyczajowo bluszczykiem ziemnym, kurdybankiem, obłożnikiem - gatunek byliny należący do rodziny jasnotowatych. Występuje w całej Europie, w umiarkowanych strefach Azji, na Syberii, zadomowiony także w Ameryce Północnej gdzie jest gatunkiem zawleczonym. Pospolity na całym obszarze Polski.

Pokrój

Spis treści

Charakterystyka

Pokrój
Roślina wysokości 10-20 cm, z długimi pełzającymi rozłogami, łatwo zakorzeniającymi się.
Łodyga
Podnosząca się, sporadycznie owłosiona lub naga, rozgałęziona, kanciasta i miękka, z długimi (do 1 m) ulistnionymi rozłogami.
Liście
Zimotrwałe, naprzeciwległe, długości 1-3 cm, sercowato okrągławe lub nerkowate, z karbowanym brzegiem. Na spodniej stronie blaszki często fioletowoczerwone.
Kwiaty
Osadzone po 2-4 w kątach liści, krótkoszypułkowe. Kielich rurkowaty, niewyraźnie dwuwargowy, korona niebieskofioletowa do czerwonawej, sporadycznie biała, z włoskami w gardzieli. Górna warga dwuklapowa, dolna trzyklapowa. Posiada dwa rodzaje kwiatów - obok kwiatów obupłciowych występują kwiaty żeńskie z prątniczkami.[1] Zakwita w drugim roku życia, kwitnie od kwietnia do czerwca, zapylany jest przez owady.
Owoce
Rozłupnia rozpadająca się na 4 rozłupki rozsiewane przez mrówki.
Biotop, wymagania
W środkowej Europie występuje od niżu po regiel dolny, w obszarze o klimacie suboceanicznym. Preferuje gleby zasobne w składniki mineralne, szczególnie azot. Rośnie w zaroślach, przydrożach, na łąkach i skrajach pól. W uprawach rolnych, szczególnie w ogrodach jest pospolitym chwastem. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla O. Glechometalia [2].

Zastosowanie

  • Roślina lecznicza
    • Surowiec zielarski - ziele bluszczyku (Herba Hederae terrestris syn. Herba Glechomae).
    • Skład chemiczny - ziele zawiera śladowe ilości olejku eterycznego, do 7% garbników, cholinę, substancję goryczkową - glechominę, saponiny, żywice, sole mineralne.
    • Działanie - ziele stosowane przeciw zatruciu ołowiem, w medycynie ludowej w postaci naparu stosowany przy przewlekłych nieżytach dróg oddechowych, astmie, przeciw bólom żołądka, przy schorzeniach pęcherza i kamicy nerkowej. Zewnętrznie używany do przemywania ran i w chorobach skóry, ze względu na delikatne działanie ściągające, przeciwzapalne i przeciwbakteryjne.
  • Roślina przyprawowa - stosowany jako przyprawa.
  • Roślina miododajna - miód z bluszczyku jest jasnożółty.
  • Roślina ozdobna - stosowana jako uzupełnienie kompozycji roślinnych oraz roślina okrywowa w zacienionych miejscach.

Kultywary

  • 'Variegata' - kultywar o bardzo długich pędach i zielonych liściach z charakterystycznymi jasnymi brzegami, które stanowią największą ozdobę tej odmiany. Polecana do kompozycji z innymi roślinami.

Przypisy

  1. Tadeusz Traczyk: Rośliny lasu liściastego. Warszawa: PZWS, 1959. 
  2. Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4. 

This article is from Wikipedia. All text is available under the terms of the GNU Free Documentation License.