Article on other languages:
- Рапица
- Colza
- Рапсă
- Brukev_řepka
- Rêp
- Raps
- Raps
- Raps
- Rapeseed
- Brassica_napus
- Kolzo
- Colza
- Colza
- Brassica_napus
- Repja
- Brassica_napus
- לפתית
- Rapsas
- Repce
- Koolzaad
- アブラナ
- Raps
- Colza
- Рапс
- Repka_olejná
- Oljna_ogrščica
- Rapsi
- Raps
- Kanola
- Ріпак
- Golzå
- 油菜
 |
del.icio.us |
 |
Digg |
 |
Furl |
 |
|
 |
Rojo |
| Add to OnlyWire |
| Kapusta rzepak | |
 |
|
| Systematyka wg Reveala | |
| Domena | jądrowce |
| Królestwo | rośliny |
| Podkrólestwo | naczyniowe |
| Nadgromada | nasienne |
| Gromada | okrytonasienne |
| Klasa | Rosopsida |
| Rząd | kaparowce |
| Rodzina | kapustowate |
| Rodzaj | kapusta |
| Nazwa systematyczna | |
| Brassica napus L. | |
 Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons |
|
Kapusta rzepak (Brassica napus L.) - gatunek rośliny dwuletniej lub byliny, należący do rodziny kapustowatych. Jak wykazały badania genetyczne jest krzyżówką kapusty polnej (Brassica campestris) i kapusty warzywnej (Brassica oleracea).
Charakterystyka
- Łodyga
- Wytwarzają wysoką do 160 cm, nagą, pokrytą woskowym nalotem łodygę.
- Liście
- Te odziomkowe i dolne łodygowe posiadają ogonek, mają kształt lity. Górne obejmują tubkowato łodygę, są lancetowate, zazwyczaj z ząbkowanymi krawędziami.
Systematyka
W obrębie tego gatunku wyróżnia się dwie odmiany:
- brukiew (karpiel) (Brassica napus var. napobrassica) - odmiana dwuletnia. W pierwszym roku wegetacji powstaje wieniec liści odziomkowych oraz korzeń spichrzowy. W drugim roku wegetacji pęd nasienny. Uprawiana jest w strefach klimatów umiarkowanych i chłodnych warzywna i paszowa. Finowie podają ją m.in. pieczoną z daniami mięsnymi (np. jako wypełniacz z mięsem mielonym), zmieszaną z pure ziemniaczanym, jako główny wzmacniacz smaku w zupach. Rozcierana jest razem z gotowaną marchewką i z ziemniakami z dodatkiem masła oraz śmietaną lub mlekiem. Czasami dodawana jest cebula. Powstała potrawa jest w Norwegii obowiązkowym dodatkiem do wielu świątecznych potraw. Duże spożycie może prowadzić do niedoczynności tarczycy. Jak inne warzywa zawierające cyjanoglukozydy (maniok, kukurydza, kiełki bambusa, bataty) uwalnia cyjanki przekształcane w tiocyjanki, które hamują transport jodu w tarczycy, a w wyższych dawkach współzawodniczą z jodem w procesie jego wbudowywania w związki organiczne. W drugim roku, gdy kwitnie, stanowi ważną roślinę miododajną. MTN - 1,5-4 g, kwiatostan - grono, owoc - łuszczyna. - 35-40 Mg/ha obornika, nawożenie mineralne - azot N 180 kg/ha, fosfor P205 - 70 kg/ha, potas K2O - 120-180 kg/ha; wysiew 2-3 kg/ha, głębokość siewu - 1-1,5 cm.
- rzepak (Brassica napus var. arvensis) - Roślina jednoroczna. Występuje w dwóch formach:
- rzepak jary (Brassica napus var. arvensis f. annua)
- rzepak ozimy (Brassica napus var. arvensis f. biennis)
Od brukwi różni się cieńszym korzeniem i szybszym wzrostem. Uprawiany w strefie klimatu umiarkowanego i podzwrotnikowego jako roślina oleista i lecznicza (ze względu na zawartość glikonapiny), a także na paszę. Słoma rzepakowa stanowi biomasę, która może być wykorzystana jako opał w kotłach parowych. Najwięksi producenci to Chiny, Afganistan, Pakistan i Indie, a w Europie: Rumunia i Polska.